021-91014197 call

VOD چیست و چگونه کار می‌کند؟

مریم جاوید
در تاریخ: 17 آذر 1400

Video on Demand (VOD) آینده‌ی‌ تحویل محتوای آنلاین است. نظرسنجی اخیر HubSpot نشان می‌دهد که کاربران، محتوای ویدئویی را نسبت به انواع دیگر محتوا، مانند ایمیل، اینفوگرافیک و مقالات وبلاگ ترجیح می‌دهند. گزارش دیگری از وب‌سایت Streaming Media نشان داده است که زمان مشاهده پلتفرم‌های VOD هر سال نسبت به سال گذشته بیشتر شده و تا 155% افزایش یافته است. طبق گفته Cisco Systems، تقاضا برای مشاهده فیلم ازطریق اینترنت در حال افزایش است و در گزارش سالانه خود پیش‌بینی کرده که تعداد دستگاه‌های متصل به اینترنت تا سال 2023 به بیش از سه برابر جمعیت جهان خواهد رسید.
همچنین، سیسکو پیش‌بینی می‌‌کند که 70 درصد از جمعیت جهان تا آن‌ زمان صاحب دستگاه‌های تلفن همراه خواهند بود و تقاضای کاربران برای محتوای ویدئویی 4K/UHD دو برابر خواهد شد.

تقاضا برای تماشای ویدئو در اینترنت روز به ‌روز درحال افزایش است و این موضوع فرصت‌های جدید و بی‌شماری را برای کسب‌وکارهای مختلف و تولیدکنندگان محتوا فراهم کرده است. این فرصت‌ها فقط برای حوزه‌‌ی سرگرمی و آموزشی نیست، بلکه سازمان‌ها و شرکت‌های دیگر در زمینه‌های مختلف نیز می‌توانند از این فرصت جدید برای معرفی محصولات و برند خود استفاده کنند.

در این مقاله، موضوع Video on Demand (VOD یا ویدئو هنگام درخواست) و مزایای استفاده از آن را مورد بررسی قرار می‌دهیم. سپس، تفاوت بین «ویدئو هنگام درخواست» و «پخش زنده» را توضیح داده و ویژگی‌های سرویس VOD را شرح می‌دهیم.

VOD Streaming (رسانه تعاملی) چیست؟

What is VOD

VOD مخفف عبارت Video on Demand، به معنای “ویدئو هنگام درخواست” است، که روشی جدید و متفاوت را برای دسترسی به محتوای ویدئویی ارائه می‌دهد.
در روش‌های غیر از VOD، مخاطبان مجبورند که ویدئو را درست در زمانی که توسط ارائه‌دهندگان ویدئو برنامه‌ریزی شده، ببینند؛ مانند پخش زنده، برنامه‌های تلویزیونی و کلاس‌های آموزشی آنلاین. اما در روش VOD، ویدئو از قبل ضبط شده و در کتابخانه‌ای ذخیره می‌شود. سپس، ویدئو مطابق با خواست مخاطب، در هر زمان و هر مکانی که بخواهد پخش می‌شود؛ یعنی هر زمان که مخاطب بخواهد ویدئو را ببیند، می‌تواند به آن دسترسی پیدا کرده و هر قسمتی از ویدئو را که بخواهد، تماشا کند.

پلتفرم‌هایی وجود دارند که ویدئوهای VOD را میزبانی می‌کنند. سرویس‌های پخش فیلم، مانند نماوا و فیلیمو از مثال‌های رایج پلتفرم VOD هستند. اما، این سرویس‌ها به‌طور اختصاصی فقط برای سرگرمی مخاطبان ایجاد شده‌اند و تولیدکنندگان انواع دیگر محتوا، که به‌طور مستقل کار می‌کنند، نمی‌توانند از این سرویس‌ها برای ارائه‌ی کارهای خود در قالب VOD استفاده کنند.
به همین دلیل، پلتفرم‌های میزبانی VOD برای پخش ویدئوهای مستقل نیز به وجود آمدند تا این فرصت را در اختیار دیگر تولیدکنندگان محتوا و سازمان‌های مختلف قرار دهند.

پلتفرم میزبانی VOD برنامه‌ای است که از میزبانی، مدیریت، درآمدزایی و تحویل ویدئو پشتیبانی می‌کند. معمولا این پلتفرم‌ها محتوای ویدئویی را از طریق شبکه تحویل محتوا (CDN) به‌صورت آنلاین ارائه می‌دهند.
CDN مجموعه‌ای از سرورهای توزیع شده در سطح جهان است که محتوای سریع و قابل اطمینان را برای مشاغل و مخاطبان آنلاین ارائه می‌دهد. برای آشنایی بیشتر با CDN به مقاله “CDN چیست؟” مراجعه کنید.

بسیاری از این پلتفرم‌ها (از جمله سرویس VOD اَبر دِراک) امکان استفاده از پخش‌کننده ویدئوی سفارشی را نیز فراهم می‌کنند، که این پخش‌کننده‌ها می‌توانند به‌راحتی در وب‌سایت‌های مختلف قرار بگیرند.

آمار استفاده از رسانه تعاملی VOD

VOD Use statistics

محتوای ویدئو هنگام درخواست (VOD) کاربردهای بسیار زیادی، از جمله کسب درآمد بیشتر، بازاریابی خلاقانه‌تر و ارتباط بهتر با مخاطبان و مشتریان در دنیای حرفه‌ای کسب‌وکارها دارد. تولید محتوای ویدئویی نیاز به تلاش و منابع سخت‌افزاری و نرم‌افزاری قابل توجهی دارد، اما بسیاری از متخصصان معتقدند که سرمایه‌گذاری روی آن، ارزش همه‌ی این زحمت‌ها را دارد.
در زیر به برخی از مزایا و آمار استفاده از سرویس VOD اشاره کرده‌ایم تا ارزش تولید محتوای ویدئویی را بیشتر متوجه شوید:

  • وب‌سایت‌هایی که حاوی محتوای ویدئویی هستند، مدت زمان بیشتری می‌توانند کاربران را در صفحه خود نگه دارند؛ این یعنی Bounce Rate کمتر و در نتیجه بهبود سئوی وب‌سایت!
  • محتوای ویدئویی در انتقال پیام کسب‌وکارها مؤثرتر از محتوای استاتیک عمل می‌کند.
  • نیمی از کاربران اینترنت، قبل از خرید حضوری (یا آنلاین)، ابتدا ویدئوهای محصول موردنظرشان را نگاه می‌کنند.
  • در حال حاضر 86٪ از مشاغل برای اهداف بازاریابی خود از ویدئو استفاده می‌کنند.
  • کاربران اینترنت در طول هفته به طور متوسط 18 ساعت ویدئوی آنلاین تماشا می‌کنند.

همان‌طور که ملاحظه می‌کنید، محتوای ویدئویی برای برقراری ارتباط با مخاطبان اهمیت بسیار زیادی دارد.

تفاوت بین VOD و پخش زنده (Live Streamiong) چیست؟

سرویس VOD و سرویس پخش زنده تفاوت‌های زیادی با هم دارند. یکی از تفاوت‌های اصلی آن‌ها این است که کتابخانه‌های VOD شامل محتوای صوتی و تصویری از قبل ضبط شده است، در حالیکه محتوای زنده در زمان واقعی (Real-Time) پخش می‌شود. شایان ذکر است که برای اکثر برند‌‎ها، انتخاب سرویس پخش زنده اغلب به انتخاب سرویس VOD نیز منجر می‌شود. به‌عنوان مثال، فیلم‌های پخش زنده را می‌توان بعدا به‌عنوان محتوای درخواستی VOD در وب‌سایت قرار داد. بنابراین، هنگام طراحی استراتژی بازاریابی ویدئویی، باید به بلندمدت فکر کرد.
بیایید تجزیه و تحلیل دقیق‌تری از هر یک از این روش‌های استریمینگ را بررسی کنیم.

پخش زنده (Live Streaming)

Live Streaming

بزرگ‌ترین مزیت پخش زنده این است که مشتریان می‌توانند تجربه شرکت در یک رویداد پخش زنده را داشته باشند. معمولا، مشتریان و مخاطبانی که خودشان را در یک رویداد پخش زنده، مانند کنفرانس آنلاین یک سازمان یا کلاس‌های درسی می‌بینند، نسبت به آن احساس تعلق پیدا می‌کنند، که این احساس گاهی‌اوقات باعث فعالیت‌های مؤثر بیشتری از طرف آن‌ها به سود برگزارکنندگان پخش زنده می‌شود. برای مثال، اگر برگزارکننده رویداد از مخاطبان خود بخواهد که در همان لحظه در یک نظرسنجی شرکت کنند، احتمال خیلی زیاد، همه مخاطبان آن را انجام خواهند داد، و این‌گونه تعامل سازنده‌ای میان برگزارکننده و مخاطب (که معمولا مشتریان اصلی هستند) برقرار می‌شود.

پخش زنده یک ابزار ارزشمند برای کسب‌و‌کارها است. داشتن فعالیت آنلاین به برندهای مختلف اجازه می‌دهد تا هزینه‌های خود را کاهش داده و خدمات خود را بهبود بخشند. مثلا، اگر سازمانی بخواهد رویدادی برگزار کند که نیاز به سخنرانی صاحب‌نظران از شهرها یا کشورهای دیگر باشد، می‌تواند به جای پرداخت هزینه سفر، اقامت یا غذا برای سخنرانان و شرکت‌کنندگان و اجاره مکان برای برگزاری رویداد، به راحتی تجربه مشابهی را به‌صورت آنلاین ارائه دهد تا همه افراد شرکت‌کننده تنها با داشتن یک دستگاه متصل به اینترنت در هر کجا که هستند، در رویداد موردنظر شرکت کنند.

همچنین، کسب‌وکارها می‌توانند از پخش زنده برای نمایش محصولات، اطلاعیه‌های مطبوعاتی و پرداختن به رویدادهای خبری استفاده کنند. این نوع پیام‌رسانی (پخش زنده) مخاطبان و کارکنان را در جریان نوآوری محصولات یا خدمات قرار می‌دهد.

برای آشنای بیشتر با سرویس پخش زنده به مقاله “پخش زنده چیست” مراجعه کنید.

از نظر فنی، پخش زنده در مقایسه با VOD به منابع بیشتری نیاز دارد. در پخش زنده، محتوا در بلوک‌های کوچک‌تری ارسال می‌شود، اما در کل تعداد بلوک‌های بیشتری نسبت به VOD وجود دارد. بنابراین، بسته (پکت / Packet)‌های انتقال کوتاه‌تر، تأخیر بین رویدادهای جاری و پخش کننده‌هایی که برای مشاهده از راه دور استفاده می‌شوند را به حداقل می‌رساند.

پخش‌کننده‌های ویدئویی آنلاین نمی‌توانند مقدار زیادی از محتوا را ذخیره کنند. بنابراین، برای رفع این مشکل، از روش‌هایی مانند جریان تطبیقی ​​نرخ بیت (Adaptive Bitrate Streaming) استفاده می‌کنند. استفاده از این روش‌ها، تحویل سریع و روان ویدئو را تضمین می‌کند و بافر را در قسمت دریافت‌کننده به حداقل می‌رساند.

برای این‌که بینندگان بتوانند از طریق اینترنت به پخش آنلاین دسترسی پیدا کنند، ویدئوهای پخش آنلاین باید کدگذاری و بسته‌بندی شوند، که پلتفرم‌های ویدئویی آنلاین همه‌ی این کارها را به‌صورت خودکار انجام می‌دهند.

ویدئو هنگام درخواست (VOD)

Video on demand

VOD هدفی متفاوت‌تر از پخش زنده دارد. در این روش، کاربران می‌توانند مطابق برنامه خود، از هر دستگاه متصل به اینترنت، محتوای موردنظرشان را تماشا کنند. این قابلیت فقط در مورد فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی صدق نمی‌کند، بلکه محتوای آموزشی، ویدئوهای انگیزشی و سایر سرگرمی‌ها نیز می‌توانند بخشی از کتابخانه‌های ویدئوهای درخواستی باشند.

سبک زندگی مدرن و شلوغ یکی از عوامل محبوبیت و رشد انفجاری VOD است. محتوا همیشه در دسترس است. پخش VOD به ناشران آن اجازه می‌دهد تا استراتژی محتوای خود را قبل از انتشار، کامل کنند و همچنین، زمان کافی برای ویرایش و بهبود ویدئوهای خود را قبل از انتشار دارند.

سرویس VOD چه ویژگی‌هایی دارد؟

اکثر میزبان‌های ویدئو و رسانه‌های اجتماعی، مانند اینستاگرام، پاسخگوی نیازهای مشاغل و ویدئوهای با حجم بالا نیستند. بنابراین، استفاده از پلتفرم‌های حرفه‌ای و درجه یک می‌تواند تجربه بهتری را، هم برای ارائه‌دهنده و هم مخاطب، فراهم کند.

در این‌جا به چند ویژگی مهم که پلتفرم VOD می‌تواند در اختیار ارائه‌دهندگان ویدئو قرار دهد، اشاره می‌کنیم:

  • پخش لوگو و عدم نمایش تبلیغ: ناشر ویدئو می‌تواند از لوگو، رنگ و تصاویر شخصی و تجاری خود استفاده کند و برند خود را در مرکز توجه و دید مخاطبان قرار دهد. همچنین، محتوای VOD خود را می‌تواند بدون آگهی و بدون وقفه ارائه دهد.
  • مجوزهای دسترسی: امکان تعریف دسترسی سفارشی و مجوزهای ورود کاربر وجود دارد. برای اطمینان از اینکه مخاطبان موردنظر بتوانند محتوای VOD را مشاهده کنند یا به اشتراک بگذارند، می‌توان از گزینه‌های امنیتی پلت‌فرم VOD استفاده کرد.
  • ضبط پخش زنده: امکان ضبط رویدادهای پخش زنده نیز وجود دارد و می‌توان ویدئوهای موردنظر را در کتابخانه VOD ذخیره کرد تا بعدا مخاطبان بتوانند به محتوای آن دسترسی داشته باشند.
  • تحویل محتوای مقیاس‌پذیر: سرویس‌دهنده‌های VOD با استفاده از سرویس CDN و ارائه‌ی گزینه‌هایی برای انتخاب دستگاه‌های مختلف (مانند گوشی موبایل، تبلت یا لپ تاپ)، امکان تحویل محتوای با کیفیت را در سراسر جهان و برای هر نوع دستگاهی فراهم می‌کند.

مدل‌های درآمدزایی VOD

به‌طور کلی سه مدل رسانه تعاملی VOD وجود دارد، که می‌توان آن‌ها را به‌عنوان مدل درآمدزایی از طریق VOD در نظر گرفت:

Monetize through VOD

1- ویدئو هنگام درخواست تبلیغاتی (AVOD)

با AVOD، کاربران فقط زمانی به محتوای رایگان دسترسی خواهند داشت که بپذیرند در حین تماشای ویدئو، تبلیغات را هم ببینند. حتما این‌گونه تبلیغات را روی سرویس یوتیوب هم دیده‌اید. AVOD به پخش‌کنندگان اجازه می‌دهد بدون نیاز به درگاه پرداخت یا اشتراک‌های مداوم کسب درآمد کنند.

2- ویدئو هنگام درخواست اشتراکی (SVOD)

SVOD گزینه‌ای برای کسب درآمد است که از طریق پرداخت اشتراک توسط بینندگان به دست می‌آید. این مدل مبتنی بر اشتراک به کاربران امکان دسترسی به محتوا را در ازای پرداخت هزینه به‌صورت ماهانه می‌دهد؛ مانند فیلیمو یا نتفلیکس.

3- ویدئو هنگام درخواست معاملاتی (TVOD)

TVOD نسبت به دو مدل قبلی، کم‌تر استفاده می‌شود. در این مدل، پرداخت به ازای هر بازدید کاربران (paying-per-view) از محتوای ویدئویی است، که دسترسی به آن محتوا در جای دیگری امکان پذیر نباشد.
مثلا، کنسرت‌های پخش آنلاین یکی از انواع محتواهایی است که می‌تواند به‌صورت TVOD کسب درآمد کند.

آیا باید از VOD استفاده کنیم؟

همان‌طور که گفته شد، پخش VOD در طیف وسیعی از کسب‌وکارها قابل استفاده است. VOD به بینندگان این امکان را می‌دهد که در هر زمان و هر کجایی که می‌خواهند، به محتوای ویدئویی دسترسی داشته باشند.

شما می‌توانید برای ایجاد تعامل و ارتباط با مخاطبان، ابتدا از پخش زنده استفاده کنید و سپس، از VOD برای استفاده مجدد از محتوای ضبط شده استفاده کنید. این کار، صرفه‌جویی در هزینه‌ها و بهبود ارائه‌ی خدمات را برای شما به ارمغان می‌آورد.

اکنون که می‌دانید سرویس VOD چیست و چه مزایایی را می‌تواند برای کسب‌وکار شما فراهم کند، بهتر است وقت را از دست ندهید و همین حالا برای استفاده از این سرویس فوق‌العاده برنامه‌ریزی کنید.


اگر شما نیز می‌خواهید سرویس VOD را به برند خود اضافه کنید، کافیست با ما در اَبر دِراک تماس بگیرید و از مشاوره رایگان کارشناسان ما در این زمینه بهره‌مند شوید.

منابع: