021-91014197 call

سرور ابری چیست؟ معرفی انواع سرور ابری و مزایای آن‌ها

مریم جاوید
در تاریخ: 28 تیر 1401

آن‌چه در این مقاله می‌خوانید:

دنیای رایانش و فناوری اطلاعات (IT) بسیار پیچیده و پر از اصطلاحات عجیب است که ممکن است برای بسیاری از افراد گیج‌کننده باشد. از طرفی، زندگی روزمره، محل کار و تحصیل ما روز به روز در معرض فناوری‌های جدید قرار می‌گیرد که استفاده از این اصطلاحات را ناگزیر می‌کند. یکی از اصطلاحاتی که در دنیای IT بسیار کاربرد دارد و تقریبا همه افراد آن را می‌شناسند – حتی اگر فناوری پشت آن را درک نکنند – “ابر” (کلود – Cloud) است. فضای ذخیره‌سازی ابری، پلتفرم‌های ابری، محاسبات ابری و محیط ابری، همه این اصطلاحات اکنون بخشی از زبان ما هستند. یکی از اصطلاحاتی که هنوز هم می‌تواند برخی افراد را گیج کند “سرور ابری” است. سرور ابری یا سرور کلود چیست؟ چگونه کار می‌کند؟ و جایگاه آن در کسب‌وکارهای مدرن چیست؟

در ادامه با ما همراه باشید تا شما را با مفهوم ابر و سرور ابری آشنا کرده و مزایایی که این نوع سرور برای کسب و کار شما به همراه دارد را بررسی کنیم.

سرور ابری چیست؟

سرور ابری چیست

سرور ابری (کلود سرور – Cloud Server) نوعی سرور مجازی است که اغلب برای “ذخیره‌‎سازی” استفاده می‌شود. زیرساخت سرور ابری شامل منابع قدرتمندی است که امکان پردازش و ذخیره داده‌ها، برنامه‌ها، اطلاعات و حتی وب‌سایت‌ها را نیز فراهم می‌کند. این زیرساخت ممکن است کاملا مجازی یا فیزیکی باشد؛ در این زیرساخت، یک (یا چند) سرور واقعی با استفاده از نرم‌افزار ویژه ابری به چند لایه ماشین مجازی (VM) تقسیم می‌شود که هر یک از این VMها می‌توانند به عنوان یک سرور مجازی جداگانه فعالیت کنند.

در این نوع سرورها امکانات و قابلیت‌های ویژه‌ای تعبیه شده است که به کاربران خود اجازه می‌دهد تا از طریق اینترنت و رابط کاربری به تمامی ویژگی‌های ارائه شده دسترسی پیدا کنند. بسیاری از شرکت‌ها از مؤلفه‌های XaaS، مانند IaaS (زیرساخت به عنوان سرویس) برای پردازش حجم‌های کاری بزرگ یا ذخیره داده‌ها و اطلاعات خود استفاده می‌کنند، که سرورهای ابری نیز جزئی از مدل‌های مبتنی بر IaaS محسوب می‌شوند.

سرور ابری چه ویژگی‌هایی دارد؟

سرور ابری که توسط ارائه‌دهندگان مختلفی سرویس‌دهی می‌شود، ویژگی‌های مختلفی نیز دارد که دانستن این ویژگی‌ها به انتخاب بهترین سرویس با توجه به نیاز کسب و کار شما کمک می‌کند.

به طور کلی، سرور ابری ویژگی‌های زیر را دارد:

  • با توجه به نیاز کسب و کار شما می‌تواند مجازی، فیزیکی یا ترکیبی باشد.
  • از طریق اینترنت قابل دسترس است؛ بنابراین چندین کاربر به‌طور همزمان می‌توانند به آن دسترسی داشته باشند.
  • تمام قابلیت‌هایی را که یک سرور فیزیکی در محل می‌تواند ارائه دهد، فراهم می‌کند.
  • در نقاط مختلف جغرافیایی قرار می‌گیرد و خدمات خود را از راه دور ارائه می‌دهد.
  • ظرفیت (حجم) زیادی را ارائه می‌دهد که نه تنها برای پردازش وظایف و بارهای کاری فشرده مناسب است، بلکه امکان ذخیره حجم زیادی از داده‌ها و اطلاعات را نیز فراهم می‌کند.
  • هزینه استفاده از سرور ابری می‌تواند به صورت ماهانه، سالانه یا Pay-As-You-Go (پرداخت به ازای مصرف) پرداخت شود.

سرور ابری چگونه کار می‌کند؟

سرور ابری چگونه کار می‌کند

سرور ابری از طریق “مجازی‌سازی” (Virtualization) کار می‌کند. برای ایجاد سرور ابری، نرم‌افزار مدیریتی Hyporvisor (هایپروایزر) بر روی یک یا چند سرور فیزیکی نصب می‌شود تا ترکیبی از ماشین‌های مجازی را ایجاد کرده و در نهایت سرور مجازی را راه‌اندازی کند. سپس، این سرورهای مجازی از طریق اینترنت (ابر) برای استفاده مشترک به سازمان‌ها و مشتریان دیگر ارائه می‌شود.

همان‌طور که گفته شد، سرور ابری به عنوان مدل IaaS شناخته می‌شود و بسیاری از کسب‌وکارها به جای صرف هزینه بابت خرید تجهیزات و نیروی کار جهت حفظ و نگهداری از آن‌ها، ترجیح می‌دهند فضایی را در سرورهای مجازی ابری اجاره کنند و از ویژگی‌های جذاب آن مانند ذخیره‌سازی بهره‌مند شوند.

“ابر” علاوه بر قابلیت ذخیره‌سازی، امکاناتی از جمله افزایش پهنای باند، سرعت عملکرد، توسعه برنامه‌ها و نرم‌افزارها (PaaS)، میزبانی برنامه‌ها و نرم‌افزارها (SaaS)، پلت‌فرم‌های ارتباطات یکپارچه (UCaaS) و موارد دیگر را همراه با کاهش هزینه‌های زیرساخت فراهم می‌کند، که به همین دلایل سرور ابری به عنوان یکی از عوامل اصلی رشد کسب‌وکارها در نظر گرفته می‌شود.

برای درک بیشتر فناوری سرور ابری، به مقاله “رایانش ابری” مراجعه کنید.

انواع سرورهای ابری

سرور ابری انواع مختلفی دارد که شرکت‌ها می‌توانند با توجه به نیاز کسب‌وکار خود یکی (یا چند نوع) از آن‌ها را انتخاب کنند. سه مدل اصلی شامل سرور ابری عمومی، سرور ابری خصوصی و سرور ابری اختصاصی وجود دارد که در ادامه به تعریف هر یک از آن‌ها می‌پردازیم.

انواع سرور ابری

سرورهای ابری عمومی

ارائه‌دهنده ابر عمومی با میزبانی ماشین مجازی (VM) بر روی زیرساخت خود، امکان ارائه‌ی سرور ابر عمومی را فراهم می‌کند که با استفاده از یک رابط یا کنسول مبتنی بر وب به کاربران در سراسر اینترنت سرویس‌دهی می‌کند. این مدل با نام IaaS نیز شناخته می‌شود. نمونه‌هایی از سرورهای ابری عمومی شامل نمونه‌های Amazon Elastic Compute Cloud (EC2)، نمونه‌های Microsoft Azure و نمونه‌های Google Compute Engine هستند.

سرورهای ابری خصوصی

سرور‌ ابری می‌تواند به صورت خصوصی نیز ارائه شود. در این مورد، با استقرار زیرساخت سرور ابری در خود سازمان یا شرکت، امکان ارائه سرویس به کاربران داخلی سازمان در سراسر شبکه محلی (LAN) و در برخی موارد به کاربران خارج از سازمان در سراسر اینترنت فراهم می‌شود. تفاوت اصلی بین سرور ابری عمومی و سرور ابری خصوصی در این است که سرور ابر خصوصی در زیرساخت خود سازمان وجود دارد، در حالی که سرور ابر عمومی در خارج از سازمان اداره می‌شود. ابرهای ترکیبی ممکن است شامل سرورهای ابری عمومی و خصوصی باشند.

سرورهای ابری اختصاصی

ارائه‌دهندگان خدمات ابری می‌توانند علاوه بر سرورهای ابری مجازی، سرورهای فیزیکی ابری را نیز به مشتری اختصاص ‌دهند. سرورهای ابری اختصاصی معمولا برای سازمان‌هایی که نگرانی‌های امنیتی دارند یا می‌خواهند ماشین‌های مجازی خود را سفارشی کنند، مورد استفاده قرار می‌گیرند.

چرا باید از سرور ابری استفاده کنیم؟

استفاده از سرور ابری

استفاده از سرور ابری به نیازهای سازمان و کاربرد‌های خاص آن بستگی دارد. انتخاب سرور ابری امکانات و مزایایی را در اختیار سازمان‌ها قرار می‌دهد که باعث رشد و توسعه فرایند کاری آن‌ها می‌شود. برخی از مزایای سرور ابری عبارتند از:

  • استفاده آسان: مدیر فنی یک شرکت می‌تواند سرور ابری را در عرض چند دقیقه راه‌اندازی کند. سازمان شما با خرید سرور ابری عمومی، دیگر نگرانی در مورد نصب سرور، تعمیر و نگهداری یا سایر وظایفی که با داشتن یک سرور فیزیکی همراه است را نخواهد داشت.
  • مقیاس‌پذیری: نیاز به افزایش یا کاهش منابع محاسباتی ممکن است در کوتاه مدت تغییر کند. در صورتی که بخواهید میزان مصرف خود را افزایش دهید، استفاده از سرورهای ابری می‌تواند مقیاس‌پذیری تقریبا نامحدودی را ارائه دهد. شما می‌توانید تنها با چند کلیک در هر زمان که خواستید ظرفیت و منابع مورد نیاز خود را اضافه کرده و در صورتی که دیگر به آن‌ها نیاز نداشتید، از پلن خود حذف کنید.
  • قابلیت دسترسی و امنیت: با توجه به نگهداری از سرورهای ابری عمومی در مرکز داده مناطق مختلف جهان، سازمان‌ها می‌توانند سریع‌تر و با امنیت بیشتری به داده‌ها و فرایندهای کاری خود دسترسی داشته باشند. همچنین، اگر مشکلی از نظر امنیت برای برنامه‌ها و نرم‌افزارهای شما در سرور ابری به وجود بیاید، سایر برنامه‌ها و داده‌های شما تحت تأثیر قرار نمی‌گیرند. و اگر از پروتکل‌های امنیتی به خوبی پیروی کنید، امنیت داده‌ها و اطلاعات شما در سرور ابری بهتر از سرور داخلی حفظ می‌شود.
  • یکپارچه‌سازی: با تنوع وظایفی که این روزها توسط بسیاری از شرکت‌ها انجام می‌شود، داشتن یکپارچگی بین نرم‌افزارها و برنامه‌ها برای انجام کار موثر ضروری است. استفاده از سرورهای ابری، سطوح ارتباطی مختلفی را برای استقرار برنامه‌ها و نرم‌افزارهای شما فراهم می‌کند که یکپارچگی مناسبی را به همراه دارد.
  • هزینه مقرون به صرفه: سرورهای ابری عمومی از مدل قیمت‌گذاری pay-as-you-go و پلن‌های از پیش تعیین شده پیروی می‌کنند. در مقایسه با سرور فیزیکی و هزینه‌های نگهداری از آن، این مدل پرداخت هزینه می‌تواند در هزینه‌های سازمان صرفه‌جویی کند.

اگر سازمان شما از سرور ابری برای انجام یکسری وظایف مانند کارهایی که باید به طور موقت اجرا شوند استفاده کند، می‌تواند در هزینه‌های زیرساختی خود به طور قابل توجهی صرفه‌جویی کند. سرورهای ابری برای انجام کارهای موقت مانند توسعه و آزمایش نرم‌افزار و همچنین پردازش بارهای کاری که نیاز به افزایش یا کاهش منابع بر اساس تقاضا دارند بسیار مناسب هستند. با این حال، ممکن است استفاده تمام وقت از سرورهای ابری و هزینه‌های طولانی مدت بسیار گران‌تر از خرید مستقیم سرور برای سازمان تمام شود. علاوه بر این، تفکیک کامل هزینه‌های رایانش ابری برای جلوگیری از هزینه‌های پنهان مهم است.

علی‌رغم تمامی مزایا و قابلیت‌های ویژه‌ای که سرور ابری می‌تواند برای سازمان شما فراهم کند، ممکن است یکسری چالش‌ها و مشکلاتی را نیز به وجود بیاورد که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم.

چالش‌های سرور ابری

چالش‌های سرور ابری

استفاده از سرور ابری ممکن است چالش‌هایی را برای سازمان‌ها به وجود بیاورد که برخی از آن‌ها عبارتند از:

  • هزینه‌های پیش‌بینی نشده: اگرچه استفاده از خدمات ابری هزینه‌های سرمایه اولیه را به هزینه‌های عملیاتی تغییر می‌دهد، اما همچنان هزینه‌های دیگری را به سازمان تحمیل می‌کند. سازمان باید بررسی کند که آیا سرمایه‌گذاری در فضای ابری بازده کافی را به همراه خواهد داشت؟ اگر پروژه کوتاه مدت باشد آیا این هزینه‌ها قابل توجیه هستند؟
  • مقررات سازمانی: تعهدات قانونی و استانداردهای امنیتی سازمان‌ها ممکن است آن‌ها را برای استفاده از سرورهای ابری و ذخیره داده‌ها در مکان‌های جغرافیایی مختلف منع کند.
  • مدیریت و کنترل سرور: از آن‌جایی که سرورهای ابری محیط‌های چند کاربره هستند و مدیر هیچ کنترل مستقیمی روی سرور فیزیکی ندارد، ممکن است VM خریداری شده توسط یک سازمان تحت تأثیر استفاده نامطلوب سایر کاربرانی قرار گیرد که سرورهای ابری آن‌ها نیز روی همان سخت‌افزار (سرور فیزیکی) قرار گرفته‌اند. سرورهای ابری اختصاصی می‌توانند در رفع این مشکل به سازمان‌ها کمک کنند.
  • قطعی سرویس: سرورهای ابری ممکن است به دلیل نقص فنی از طرف ارائه‌دهنده سرویس یا اختلال غیرمنتظره شبکه از دسترس خارج شوند. از آنجایی که مدیر هیچ کنترلی بر زیرساخت ارائه‌دهنده ابر ندارد، برخی از سازمان‌ها ترجیح می‌دهند تا بارهای کاری مهم خود را در مرکز داده محلی خود نگه‌داری کنند.

چگونه بهترین سرور ابری را انتخاب کنیم؟

انتخاب ارائه‌دهنده سرویس ابری

سازمان‌ها قبل از خرید و استفاده از سرورهای ابری ابتدا باید نیازهای محاسباتی خود را بسنجند و به ویژگی‌ها و قابلیت‌هایی که ارائه‌دهنده خدمات ابری می‌تواند به آن‌ها ارائه دهد، توجه کنند. در ادامه به برخی از این ملاحظات کلیدی اشاره می‌کنیم.

  • سرورهای مجازی ابری در مقابل سرورهای فیزیکی: اولین نکته‌ای که باید برای استفاده از سرور ابری در نظر داشته باشید این است که مدیریت سرورهای ابری مجازی آسان و استفاده از آن مقرون به صرفه است، اما این نوع سرورها بیشتر برای پردازش کارهای موقتی و متغیر مناسب است. اگر نیاز به انجام کارهای فشرده و طولانی مدت دارید یا ترجیح می‌دهید که پیکربندی سرور را کاملا شخصی‌سازی کنید، پس بهتر است از سرور فیزیکی استفاده کنید.
  • انواع مجازی‌سازی: اگرچه مجازی‌سازی به کمک Hypervisor بسیار رایج است، اما انواع دیگری از مجازی‌سازی سرور مانند paravirtualization و مجازی‌سازی در سطح سیستم‌عامل نیز وجود دارد. سازمان شما باید با توجه به نیاز خود و دریافت مشاوره با ارئه‌دهنده خدمات ابری بهترین گزینه را انتخاب کند.
  • امنیت: موضوع امنیت همچنان یکی از نگرانی‌های اصلی فناوری ابری است. حفظ امنیت سرورها و نگهداری از داده‌های مهم سازمان‌ها برعهده ارائه‌دهندگان است. بنابراین، برای استفاده از سرور ابری حتما درمورد ارائه‌دهنده آن تحقیق کنید و ارائه‌دهنده معتبری را برای این منظور انتخاب کنید.
  • منابع سخت‌افزاری و نرم‌افزاری: سرورهای ابری گزینه‌های محاسباتی متنوعی دارند که سازمان‌ها می‌توانند با توجه به نیازهای خاص خود یکی از آن‌ها را انتخاب کنند. به عنوان مثال، پلن مقدماتی سرور ابری اَبر دِراک یک CPU مجازی و 2 گیگابایت حافظه RAM ارائه می‌دهد، در حالی که پلن حرفه‌ای آن شامل 8 عدد CPU و 32 گیگابایت حافظه RAM است. مدیر فنی سازمان شما می‌تواند با توجه به منابع لازم متناسب با حجم کاری به راحتی پلن موردنیاز خود را انتخاب کند.
  • مراکز داده: به نحوه راه‌اندازی مراکز داده توسط ارائه‌دهنده دقت کنید. ارائه‌دهندگان باید شبکه‌ای از مراکز داده در مکان‌های مختلف جغرافیایی داشته باشند تا شما بتوانید با اتصال به نزدیک‌ترین مرکز داده به خود، کم‌ترین تأخیر را تجربه کنید.
    اگر ارائه‌دهنده‌ای از تعداد زیادی مرکز داده برای ارائه‌ی خدمات خود استفاده می‌کند، به این معنی است که می‌تواند تا حد زیادی با هر گونه اختلال مقابله کرده و بدون وقفه سرویس‌دهی کند. قابلیت اطمینان و تداوم سرویس‌دهی از ویژگی‌های یک ارائه‌دهنده خوب است.
  • محاسبات با کارآیی بالا (HPC): انتظار طولانی برای تمام شدن کار یا فرایندی توسط سرور ناخوشایند است و این امر در زمانی که چندین کاربر به طور همزمان بخواهند از این شبکه استفاده کنند، می‌تواند به کند شدن عملیات و در نهایت کاهش بازدهی سازمان منجر شود. اینجاست که سرورهای HPC وارد عمل می‌شوند. سرورهای HPC با دریافت درخواست‌های زیاد یا استفاده همزمان چند کاربر از سرور، همچنان عملکرد قابل قبولی را ارائه می‌دهند. اگر قصد دارید از PaaS (پلتفرم به عنوان سرویس) استفاده کنید، پس حتما از ارائه‌دهنده خود بپرسید که آیا در زیرساخت خود از سرورهای HPC استفاده می‌کنند یا خیر.
  • پشتیبان‌گیری: یکی دیگر از عوامل مهم در تصمیم‌گیری شما، نحوه ارائه سرویس پشتیبان‌گیری (Backup) است. همه ارائه‌دهندگان خدمات ابری سرویس پشتیبان‌گیری (بک‌آپ) را ارائه می‌کنند، اما در مقدار ارائه‌ی نسخه پشتیبان و میزان پاسخگویی با یکدیگر متفاوت هستند. اگر ارائه‌دهنده‌ای امکان گرفتن نسخه پشتیبان به صورت روزانه را نداشته باشد، ارزش بررسی کردن هم ندارد.
  • توافقنامه سطح خدمات (SLA): هنگامی که می‌خواهید ارائه‌دهنده خدمات ابری خود را انتخاب کنید، صرفا جنبه‌های فنی سرویس مطرح نیست. SLA ارائه شده توسط ارائه‌دهنده نیز نقش مهمی در این تصمیم‌گیری ایفا می‌کند. این توافقنامه استانداردهای خدمات ارائه‌دهنده و نحوه پرداخت جریمه را فهرست می‌کند.
  • خدمات پشتیبانی: یکی از شاخص‌هایی که نشان‌دهنده اعتبار ارائه‌دهنده خدمات ابری است، سطح پشتیبانی آن‌هاست. شما باید بررسی کنید که آیا ارائه‌دهنده سرور ابری برای هر نوع حادثه‌ای امکان پشتیبانی دارند یا فقط در موارد تعریف شده خاصی پشتیبانی می‌کنند؟ آیا خدمات پشتیبانی آن‌ها 24/7 است یا فقط محدود به ساعات کاری آن‌ها است؟ آیا پشتیبانی از طریق تلفن، ایمیل و تیکت انجام می‌شود یا فقط تحت یک پلتفرم خاصی این سرویس ارائه می‌شود؟ و آیا تیم پشتیبانی برای راه‌اندازی سرور ابری به شما آموزش‌های لازم را ارائه می‌دهند یا خرید و راه‌اندازی سرویس بدون پشتیبانی و آموزش است؟
  • پرداخت هزینه: مقرون به صرفه بودن بسیار مهم است، اما ارزان‌ترین یا گران‌ترین گزینه به معنی بهترین گزینه نیست؛ به‌ویژه زمانی که با یکپارچگی و امنیت اطلاعات و داده‌های مهم سروکار داشته باشید. شما باید عوامل مختلفی که در بالا فهرست کرده‌ایم را به دقت در نظر بگیرید و به ترتیب اولویت خود آن‌ها را لیست کنید. سپس، با ارائه‌دهندگان مختلف تماس بگیرید و قیمت‌ها را با هم مقایسه کنید. همچنین می‌توانید از پلن‌های آزمایشی آن‌ها جهت اطمینان از عملکرد سرویسشان استفاده کنید.

مهاجرت به سرورهای ابری اغلب از نظر تجاری و مالی انتخاب مناسبی است، اما این تصمیم باید با در نظر گرفتن همه عوامل اتخاذ شود. بنابراین، بهتر است قبل از هرگونه تصمیم‌گیری، زمان زیادی را صرف بررسی نیازهای شرکت و عوامل فنی و مالی خود کنید. بعد از بررسی‌های لازم، لطفا سراغ اولین ارائه‌دهنده ابری که می‌شناسید نروید و به دقت به آن‌چه که ارائه‌دهندگان مختلف فراهم می‌کنند و همچنین شرایط و ضوابط موجود در هر قرارداد نگاه کنید. در نهایت ارائه‌دهنده‌ای را انتخاب کنید که به کسب و کار شما امکان رشد می‌دهد و در عین حال می‌تواند خدمات خود را همگام با نیازهای شما افزایش دهد.

برای آگاهی از ویژگی‌ها و قیمت‌های سرور ابری اَبر دِراک کلیک کنید.

منابع: